O Castro de Esmelle volve escavar o seu pasado coa mirada posta nun posible edificio comunitario
O Castro de Esmelle, tamén coñecido como Tralocastro, volve ser escenario dunha nova campaña arqueolóxica. Os traballos, iniciados o pasado 28 de setembro, prolongaranse ata o 9 de outubro e permitirán avanzar na investigación dunha estrutura situada na zona de acceso ao asentamento, que podería ter desempeñado unha función comunitaria.
Trátase da quinta intervención arqueolóxica realizada no xacemento e da segunda desenvolvida ao longo de 2026. A campaña dá continuidade ás escavacións realizadas durante o mes de xullo, nas que o equipo investigador xa traballou neste espazo e recuperou numerosos materiais arqueolóxicos.
A actuación está promovida pola Cátedra de Arqueoloxía e Educación Patrimonial da Universidade da Coruña (UDC), en colaboración co Concello de Ferrol, e conta con financiamento da Dirección Xeral de Patrimonio Cultural da Consellaría de Cultura, Lingua e Xuventude. Os traballos de escavación están sendo realizados coa asistencia técnica de Antiga, Arqueoloxía e Patrimonio, cun equipo formado por nove especialistas en arqueoloxía e patrimonio.
A dirección científica corresponde ao profesor de Historia Antiga da Facultade de Humanidades e Documentación do Campus Industrial de Ferrol Juan Luis Montero Fenollós, mentres que a dirección técnica está a cargo do investigador do Instituto de Ciencias do Patrimonio (Incipit) do CSIC Samuel Nión Álvarez.
Un edificio que podería ter uso comunitario
O principal obxectivo desta nova intervención é coñecer con maior detalle o edificio que comezou a ser escavado durante o verán. A estrutura atópase xunto á gran construción colectiva localizada na entrada do castro e as súas dimensións e localización levaron o equipo a considerar a posibilidade de que tivese algún tipo de función comunitaria.
As novas escavacións permitirán determinar mellor as características do inmoble e reunir máis evidencias para interpretar o uso que puido ter durante a ocupación do asentamento.
Precisamente nesta zona apareceron durante a campaña de xullo numerosos restos arqueolóxicos, con especial presenza de materiais cerámicos. Entre os achados destacou unha pequena peza de aproximadamente un centímetro de diámetro pertencente a un colar de abelorios de vidro recuberto de ouro. As primeiras investigacións apuntan a unha posible procedencia da illa de Rodas, en Grecia.
Tamén se recuperaron varios fragmentos que formarían parte dunha mesma vasilla decorada con motivos sogueados, unha decoración característica da cultura castrexa.
Tres zonas de intervención durante o verán
A campaña desenvolvida en xullo permitiu actuar en tres puntos diferentes do Castro de Esmelle. Un deles foi o acceso ao asentamento, onde continúa o estudo dunha rúa empedrada que alcanza case catro metros de ancho.
A segunda zona correspondeu precisamente ao edificio que agora volve centrar os traballos, situado xunto á gran construción colectiva. A terceira localizouse na croa, onde se escavou outra estrutura situada nas proximidades da muralla.
Os traballos arqueolóxicos están acompañados ademais de actuacións destinadas a conservar e facilitar a visita ao xacemento. Desde agosto estanse consolidando os muros da gran construción colectiva e dunha casa circular situada na croa, unhas tarefas que está previsto finalizar durante outubro.
O proxecto contempla tamén o valado das áreas xa escavadas, a colocación dun panel informativo cun plano do castro e a retirada de raíces e troncos que están afectando a zonas nas que xa se realizaron intervencións.
A nova campaña permitirá así continuar reconstruíndo a organización e o funcionamento deste asentamento da Idade de Ferro, ao tempo que se avanza na conservación das estruturas que permanecen no xacemento.