Un acto na praza de Amboaxe abre en Ferrol o debate sobre a memoria do marqués e o pasado colonial da súa familia
A praza de Amboaxe acolleu este domingo un acto promovido polo Colectivo Decolonial de Ferrol para revisar a memoria arredor de Ramón Plá y Monge, marqués de Amboaxe, e poñer o foco na relación da súa familia coa economía colonial e escravista de Cuba.
A iniciativa, denominada 'Antitributo ao Marqués de Amboaxe', reuniu a arredor de trinta persoas entre organizadores e veciñanza. A actividade comezou ás 12.00 horas e incluíu intervencións, lecturas e música en directo.
Entre os participantes estiveron o investigador Marcos Abalde e o especialista en historia do colonialismo Sean Sullivan, ademais de actuacións musicais e lecturas de poemas. O obxectivo dos organizadores foi incorporar ao debate público unha parte da historia de Ramón Plá e Monge que consideran menos coñecida.
Unha figura histórica vista desde outra perspectiva
Ramón Plá y Monge naceu en Ferrol en 1823 e desenvolveu boa parte da súa actividade empresarial en Cuba. A súa figura está tradicionalmente vinculada á filantropía en Ferrol, especialmente pola fundación que levou o seu nome e que destinou recursos a familias con poucos medios para afrontar o custo da exención do servizo militar.
Nos últimos anos, diferentes investigacións históricas puxeron o foco na actividade económica da familia Plá en Cuba e na súa posible relación co sistema escravista. O Colectivo Decolonial defende que estes estudos permiten ampliar a visión sobre a orixe da fortuna do marqués e sobre o contexto no que se desenvolveu a súa actividade empresarial.
Trátase, en todo caso, dunha cuestión que tamén xerou debate entre investigadores. Traballos anteriores cuestionaran a atribución directa a Ramón Plá do tráfico de persoas escravizadas e diferenciaban a súa actividade da do seu irmán José Plá, vinculado a explotacións agrícolas en Cuba. Investigacións máis recentes, pola súa banda, achegaron documentación que os seus autores consideran indicativa dunha implicación económica máis directa.
O acto celebrouse ademais na véspera da tradicional homenaxe institucional ao marqués. Este luns, 31 de agosto, a praza de Amboaxe volverá ser escenario dos actos de San Ramón, cun concerto da Banda de Música de Ferrol ás 12.00 horas e a tradicional ofrenda floral ante a estatua ás 12.30 horas.
Deste xeito, as dúas iniciativas sitúanse en días consecutivos e desde perspectivas diferentes arredor dunha das figuras históricas máis coñecidas da cidade.